Piotr Kutiak
tel. 663 740 066
e-mail: piotrkutiak@wp.pl
Więcej...

Historyczne Bramy Bieszczadów - Sanok, Zagórz i Lesko

TRASA VII - Historyczne Bramy Bieszczadów

Trasa obfitująca w atrakcje przyrodnicze, kulturowe i historyczne. Odwiedzamy trzy ważnie dla historii Bieszczadów i Ziemi Sanockiej miasta: Lesko, Zagórz i Sanok. Zwiedzamy zabytki i osobliwości przyrodnicze. Istnieje możliwość przejścia pieszego szlakami turystycznymi po Górach Słonnych.


Przebieg trasy oraz przykładowe atrakcje

Lesko (0 km)

  • zamek Kmitów i kościół parafialny z XVI w.
  • synagoga z XVII w. z galerią prac bieszczadzkich artystów
  • kirkut – największy cmentarz żydowski w Bieszczadach
  • park miejski z pomnikowymi okazami drzew
  • Wolańska Skała
  • sowieckie żelbetonowe schrony bojowe z 1939-41 r.
  • cukiernia Szelców
  • park zamkowy
  • ratusz i kamieniczki z XIX w.
  • źródła mineralne,

Zagórz (10 km)

  • rzymskokatolicki kościół murowany z 1697 r.  pw. Wniebowzięcia NMP - sanktuarium Matki Bożej z XV w. ikoną Zwiastowania
  • droga krzyżowa - galeria bieszczadzkich twórców
  • murowana cerkiew prawosławna pw. Michała Archanioła z 1836r.zabytkowa lokomotywa parowa TKt48-124
  • cerkiew greckokatolicka pw. św. Michała Archanioła z 1939r.
  • ruiny klasztoru Karmelitów Bosych z pocz. XVIII w. z ogrodami i wieżą widokową oraz Foresterium z wystawą obrazów, wystawą czasowa, restauracją salą mnicha, hologramami i goglami VR z wizualizacją klasztoru oraz kinem 4D
  • torowisko i stacja Węgiersko-Galicyjskiej Kolei Żelaznej
  • Szlak Papieski
  • pomnik Konfederata
  • liczne „badunie” i promenada nad Osławą (deptak, siłownie, trawiasta plaża, bród na Osławie wyłożony płytami)
  • krzyż milenijny i okopy Pułaskiego
  • skocznie narciarskie
  • zielony szlak Zagórz - Krysowa
  • punkt widokowy na Skowronówce
  • cmentarz z I wojny Światowej
  • pomniki przyrody

Zahutyń (12 km)

  • stanowisko dokumentacyjne języcznika zwyczajnego w Lesie Huteńskim
  • czatownia do obserwacji ptakó nad Sanem
  • Karczma "U Starych Znajomych"


Sanok (15 km)

  • osobliwości przyrodnicze:
    • Park Krajobrazowy Gór Słonnych z wychodniami skalnymi drzewodtanem bukowo-jodłowym z ścieżką dydaktyczną "Orli Kamień" i przebiegającymi przez jego grzbiet i stoki szlakiem czerwonym "sanocko-przemyskim" z którego można zdobyć Ori Kamień 518 m npm i Słonny Wierch 667 (oba szczyty należą do Korony Ziemi Sanockiej), szlakiem żółtym łącznikowym PKP Sanok Główny - Orli Kamień, Szlakiem DZielnego Wojaka Szwejka i Szlakiem Ikon,
    • Specjalny Obszar Ochrony Ptaków Góry Słonne PLB180003 z chronionymi siedliskami ptaków, turzycowiskiem z 12 chronionymi gatunkami roślin udostępnionym przy pomocy dwóch mostków i 2 km ścieżki dydaktycznej, największe w regionie bieszczadzkim 15 ha stanowisko śnieżycy wiosennej Leucojum vernum
    •  Specjalne Obszary Ochrony Siedlisk Góry Słonne PLH180013 z unikatowymi siedliskami: grądy, buczyny, olszynki karpackie
    • Dorzecze Górnego Sanu PLH180021 z unikatowymi łęgami wierzbowymi i topolowymi,
    • Rzeka San PLH180007 z unikatowymi łęgami wierzbowymi
    • Pomnik przyrody nieożywionej „Orli Kamień”
    •  12 pomników przyrody ożywionej (lipy, jesion i kasztanowiec)
    • pomnik przyrody nieożywionej - źródełko siarkowe „Nad Wodospadem”
    • park miejski z końca XIX w.: 10,5 ha drzewostan jesionowo-grabowo- lipowy z 13 stoma gatunkami chronionymi o leśnym charakterze, w centrum miasta. Pamiątki historyczne w parku: Kopiec Mickiewicza z pamiątkowym głazem, budynek wodociągów z lat 30-stych XX w., pomnik Tadeusza Kościuszko, źródełko Szopena z murem oporowym i tablicą z 1910 r.
    • zespół dworsko-parkowy Mniszek-Tchórznickiego przy ul. 1000-lecia z 150-letnim starodrzewiem i dworem z przełomu XVIII/XIX w. przebudowanym w 1900 r.,
    • zespół pałacowo-dworski  z dworem starościńskim z XVIII w.  i pozostałościami parku dworskiego
  • Muzea:
    • Muzeum Budownictwa Ludowego: prawie 200 obiektów drewnianych na 38 ha powierzchni, sektory: bojkowski, łemkowski, doliniański, pogórzan wschodnich, pogórzan zachodnich, naftowy, pasterski, dworski, małomiasteczkowy - zwany Rynkiem Galicyjskim
    • Zamek, pierwotnie gotycki w latach 1523-1548 przebudowany na renesansowy - obecnie  Muzeum Historyczne w Zamku (ikony z XV-XIX w., malarstwo współczesne, największa na świecie kolekcja dzieł Zdzisława Beksińskiego; w obrębie zamku i murów miejskich wieża widokowa, studnia, bunkier niemiecki.
  • Rynek:
    • duża fontanna,
    • Ratusz Miejski z XVIII w., 
    • budynek dawnej Rady Miejskiej z r.  1875-1880r.,
    • kamieniczki z XVIII i XIX w.,
    • Biuro Wystaw Artystycznych,
    • Centrum Informacji Turystycznej,
    • Klasztor OO. Franciszkanów z 1640 r. – Sanktuarium Matki Bożej Pocieszenia,
    • pomnik Zdzisława Beksińskiego,
    • ławeczki sanockich literatów;
  • Plac św. Jana:
    • pomnik św. Michała Archanioła,
    • budynek dawnego Zajazdu z 1799 r. obecnie siedziba Muzeum Historycznego,
    • mała fontanna,
    • kapliczka wotywna z 1810 ufundowana przez Ksawerego Krasickiego,
    • pomnik Synom Ziemi Sanoczan,
    • punkt widokowy na Skarpie Staromiejskiej,
    • upamiętnienie historii wojskowości na ścianie budynku Rynek 14)
  • Pl. św. Michała
    • fundamenty średniowiecznego kościoła pw. Św. Michała Archanioła,
    • kościół farny pw.  Przemienienia Pańskiego z 1887r. z epitafium Stefana Lubomirskiego zmarłego w 1558 r.,
    • dom Mansjonarzy z 1750-1770r. .
  • Judaika:
    • Mała Synagoga/Klaus Sadogora z 1924 r. przy ul. Rynek 10,
    • Synagoga Jad Charuzim z XIX w. przy ul. Franciszkańskiej 5,
    • sztybel przy iul. Cerkiewnwj 16, 
    • kirkut przy ul. Głogowej/Kiczury
  • pozostałe zabytkowe budynki:
    • dawny szynk "Bacówka" z XVIII w. - siedziba dyrekcji MBL przy ul. Traugutta 3,
    • budynek dawnego Gimnazjum i Liceum im. Królowej Zofii przy ul. Sobieskiego 3 z 1883 r. - obecnie Szkoła Podstawowa nr 8,
    • dawne koszary 45 Galicyjskiego Regimentu Piechoty z 1912r. przy ul. Mickiewicza 23 - obecnie Uczenia Państwowa i siedziba Straży Granicznej,
    • dawne koszary Landwehry przy ul. Sobieskiego 23 - obecnie Zespół Szkół nr 1 (przed budynkiem krzyż przebłagania i zaprojektowany przeze mnie ogród),
    • dawny Dom Żołnierza z 1924 r. przy ul. Mickiewicza 24 - obecnie Sanocki Dom Kultury,
    • XIX-wieczna secesyjna kamienica przy ul. Kazimerza Wielkiego 8 - pierwotnie C.K. sąd powiatowy i ostatnie miejsce noclegu gen. Karola Świerczewiskiego przed udanym zamachem 28.03.1947 w Jabłonkach,
    • secesyjna kamienica "Pod Atlasem" z przełomu XIX i XX w przy ul Kazimierza Wielkiego 6 z
    • kamienica Ramerówka z 1866r. przy ul. Grzegorza z Sanoka 2,
    • budynek Polskiego Towarzystwa Gimnastycznego Sokół z przełomu XIX i XX w. przy ul. Mickiewicza 13,
    • willa Zaleskich "Sokole Gniazdo" na pl. św. Jana 1 z 1980-1910 r.,
    • Willa Szomka przy ul. Lenartowicza 2 - obecnie Miejska Biblioteka Publiczna,
    • Willa Domańskich przy ul. Mickiewicza 10 - dawna C.K. Okręgowa Dyrekcja w Sanoku,
    • budynek  dawnej Szkoły Ludowej - obecnie II LO przy ul. Mickiewicza 11, dawna Szkoła Ludowa im. Franciszka Józefa z 1898r.,
    • Ratusz Gminy Posada Sanocka z początku XX w.,
    • budynek z 1863 r. przy ul. Sienkiewicza 5 dawna Okręgowa Dyrekcja Skarbu, katownia Gestapo i UBP.
    • dworzec kolejowy z 1884 r.przy ul. Dworcowej
    • wille secesyjne przy ul. Głowackiego
  • zabudowa XVIIIw i XIX w kamieniczek, deptak z pomnikiem Dzielnego Wojaka Szwejka na ławeczce.
  • świątynie:
    • Klasztor OO. Franciszkanów z 1640 r. – Sanktuarium Matki Bożej Pocieszenia,
    • kościół farny pw.  Przemienienia Pańskiego z 1887r. z epitafium Stefana Lubomirskiego zmarłego w 1558 r.
    • kościół rzymskokatoliski pw. Najświętszego Serca Jezusowego przy ul. Lipińskiego 54 z 1931 r.,
    • dawny Archikatedralny Sobór Prawosławny (dziś cerkiew parafialna) pw. Świętej Trójcy z 1784 r. z XVII w. z cudowną Ikoną Matki Boskiej Sanockiej,
    • drewniana cerkiew greckokatolicka pw. Wniebowstąpienia Pańskiego z 1844r. przy ul. Kółkowej 5 - obecnie kościół rzymskokatolicki, 
    • greckokatolicka cerkiew pw. św. Dymitra przy ul. Najświętszej Maryi Panny 18,
    • Zbór Zielonoświątkowców w budynku lazaretu z I wojny światowej,
    • Kościół polsko-katolicki z okresu międzywojennego przy ul. Słowackiego 20
    •  Kaplica św Maksymiliana Kolbe przy ul. Zagrody 10
    • kościół rzymskokatolicki pw. Narodzenia NMP przy ul. Najświętszej Maryi Panny 18,
    • Kościół rzymskokatolicki pw. Chrystusa Króla  z pomnikiem św. Zygmunta Gorazdowskiego
  • kapliczki: kapliczka wotywna z 1810 ufundowana przez Ksawerego Krasickiego
  • ekspozycja militariów w dawnej jednostce wojskowej, sowieckie żelbetonowe schrony bojowe z 1939-41 r. (16 obiektów), czołg T-34 przy moście Białogórskim
  • nekropolie:
    • Cmentarz Centralny przy ul. Matejkiz lat siemdziesiątych XVIII w.
    • Cmentarz Centralny przy Rymanowskiej z końca XVIII w. z kawaterą żołnierzy poległych podczas I i II wojny światowej, kwaterą żołnierzy radzieckich,grobowcami Beksińskich, Lipińskich, burmistrzów i kapłacnów sanockich, pomnikiem Golgota Wschodu, dębami pamięci,
    • cmentarz jeniecki z 1941 r.przy ul. Zaręby,
  • liczne punkty gastronomiczne:
    • restauracja w Hotelu Sanvit,
    • Karczma Jadło Karpackie,
    • Wyszynk Sanocki,
    • Proziakownia♥♥♥♥♥
    • Słodka Budka♥♥♥♥♥
    • Johny's (pub)
    • Stary Kredens
    • Kawiarnia u Mnicha
    • u Wojaka Szwejka
    • Bar u Basi (dania domowe)♥♥♥♥♥
    • Daga Jaga
    • Central Park
    • Pierożarna♥♥♥♥♥
    • Restauracja Xavito ♥♥♥♥♥
    • Red Pizza (na dowóz)♥♥♥♥♥
    • Mc Donald's (z McDrive)♥♥♥♥♥
    • Restauracja Finezja♥♥♥♥♥
    • Restauracja NoBo Cafe♥♥♥♥♥
    • Grosar
    • Rebel Resto&Bar
    • restauracja Hotel Bona
    • Restauracja Galicja
    • Restauracja Tawerna
    • Karczma przy skansenie
    • Bar Bangkok
    • Dersim Kebab ♥♥♥♥♥
    • Royal Palace
    • Pizzernia/Pub Alcatraz
  • liczne miejsca noclegowe:
    • Hotel Wiki Sanok Events & Bowling♥♥♥♥♥
    • Hotel Bona ****
    • Hotel Sanvit***♥♥♥♥♥
    • Hotel Jagielloński**♥♥♥♥♥
    • Hotel PTTK***
    • Villa Dom Julii**
    • Hotel MOSiR
  • atrakcje/rozrywka/sport:
    • Hotel Wiki Sanok Events & Bowling ul.Stróżowska  - kompleks boisk sportowych, plac zabaw dla dzieci, plenerowa siłownia
    • BowlingClub, Generała Bema 1b,
    • Klub Cacao Tropik Music & Bowling ul. Traugutta 9,
    • Stadion MKS Stal Sanok - obiekt Miejskiego Ośrodka Sportu i Rekreacji przy ul. Żwirki i Wigury 10 - boisko, bieżnie, siłownia
    • zespół basenów Centrum Rehabilitacji i Sportu przy ul. Królowej Bony 4
    • Tyrolka Sanok (w sezonie turystycznym zjazdy na linach przez rzekę San
    • spływy pontonami Zielony Ponton
    • spływy kajakowe Michał Lorenc
    • spływy pontonowe Bieszczady Aktywnie
    • Winnica "Dolina Sanu"
    • Winnica Jarosz
    • Łowisko Koła Wedkarskiego  PZW  nr 3 w Sanoku
    • ścieżki rowerowe - Velo San
    • Centrum Sprtów Ekstremalnych - ścianka wspinaczkowa ul. Poprzeczna 2

Bykowce (21 km)

  • osobliwości przyrodnicze:
    • Park Krajobrazowy Gór Słonnych
    • Specjalny Obszar Ochrony Ptaków Góry Słonne PLB180003 z chronionymi siedliskami ptaków, t
    •  Specjalne Obszary Ochrony Siedlisk Góry Słonne PLH180013 z unikatowymi siedliskami: grądy, buczyny, olszynki karpackie
    • Dorzecze Górnego Sanu PLH180021 z unikatowymi łęgami wierzbowymi i topolowymi,
    • rezerwat Polanki ze ścieżką dydaktyczną z źródłami mineralnymi,
    • pomniki przyrody nieożywionej: Mały i Duży Kamień
    • Specjalny Obszar Ochrony Siedlisk Sanisko w Bykowcach PLB180045
  • zespół dworski z pocz. XX w.
  • sowieckie żelbetonowe schrony bojowe z 1939-41 r.
  • pomnik ppor. rez. Zaręby
  • krzyż pańszczyźniany
  • kaplica rzymskokatolicka pw. Niepokalanego Serca NMP z 2000 r.
  • kopanki - miejca eksploatacji ropy naftowej
  • stanowiska rzadkich gadów

Załuż (28 km)

  • XIX-wieczny zespół dworski
  • sowieckie żelbetonowe schrony bojowe z 1939-41 r.
  • cmentarz żołnierzy słowackich z II wojny światowej
  • torowisko Węgiersko-Galicyjskiej Kolei Żelaznej
  • kościół rzymskokatolicki pw. MB Nieustającej Pomocy z 1931 r.

Zamek Sobień (30 km)

  • rezerwat Góra Sobień
  • bunkry Linii Mołotowa
  • ruiny średniowiecznego zamku Kmitów
  • taras widokowy

Manasterzec (31 km)

  • dawna cerkiew greckokatolicka pw. Przemienienia Pańskiego z 1820r. obecnie kościół rzymskokatolicki pod tym samym wyzwaniem,
  • rezerwat Góra Sobień ze ścieżką dydaktyczną i punktem widokowym
  • torowisko Węgiersko-Galicyjskiej Kolei Żelaznej
  • lewoskręt do Bezmiechowej – lotnisko szybowcowe

Łukawica (33 km)

  • prawoskręt - wieś Bezmiechowej - szybowisko
  • torowisko Węgiersko-Galicyjskiej Kolei Żelaznej
  • jeden z najstarszych tartaków w regionie

Lesko (39 km)